Những điểm chính
- Fed giữ nguyên lãi suất ở mức 3,5-3,75% tại cuộc họp ngày 17/6, nhưng 9/19 thành viên hoạch định chính sách dự kiến có ít nhất một đợt tăng trước cuối năm 2026.
- Chỉ số PCE tháng 5 tăng 4,1% và PCE lõi tăng 3,4%, đều cao gần gấp đôi mục tiêu 2% của Fed.
- Chuyên gia Greg Daco (EY-Parthenon) cho rằng lạm phát xuất phát từ phía cung (năng lượng, hạ tầng AI) nên tăng lãi suất 25-50 điểm cơ bản sẽ không giải quyết được nguyên nhân gốc rễ.
- Moody's Analytics ước tính mỗi hộ gia đình Mỹ chi thêm khoảng 1.000 USD do cú sốc năng lượng từ xung đột Iran.
- Thị trường đang định giá xác suất 69% Fed giữ nguyên lãi suất và 31% tăng thêm 25 điểm cơ bản tại cuộc họp FOMC ngày 29/7.
Phố Wall đang nghiêng về kịch bản Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ thắt chặt thêm chính sách tiền tệ trong nửa cuối năm 2026. Song ông Greg Daco, Chuyên gia kinh tế trưởng của EY-Parthenon, cho rằng thị trường có thể đang đọc sai nguyên nhân của lạm phát và vì vậy cũng dự báo sai về bước đi tiếp theo của Fed.
Fed giữ nguyên lãi suất, nhưng nội bộ đã có chuyển biến
Tại cuộc họp ngày 17/6, Fed quyết định giữ nguyên lãi suất ở mức 3,5-3,75%, theo Reuters. Tuy nhiên, 9 trong số 19 thành viên của ủy ban hoạch định chính sách nhận định sẽ có ít nhất một lần tăng lãi suất trước cuối năm, một sự thay đổi đáng chú ý so với kỳ họp trước.
Áp lực lên Fed tăng lên rõ rệt khi Cục Phân tích Kinh tế Mỹ (BEA) công bố chỉ số giá tiêu dùng cá nhân (PCE) tháng 5 tăng 4,1% so với cùng kỳ năm trước, còn PCE lõi tăng 3,4% - đều cao gần gấp đôi mục tiêu 2% mà Fed đặt ra.
Chuyên gia: Tăng lãi suất không trị được lạm phát lần này
Phát biểu trên CNBC, ông Greg Daco cho rằng chính sách tiền tệ hiện đã ở mức "hơi thắt chặt". Điểm then chốt trong lập luận của ông là lạm phát lần này xuất phát chủ yếu từ phía cung, không phải cầu, gồm giá năng lượng tăng đột biến và nhu cầu đầu tư hạ tầng AI khiến giá máy tính, thiết bị điện tử leo thang.
"Vì vậy, tôi vẫn dự báo Fed sẽ án binh bất động trong thời gian tới, ngay cả khi lạm phát hiện đang cao gấp đôi mức mục tiêu 2%", ông Daco nhấn mạnh.
Ông cũng chỉ ra rằng thu nhập thực tế sau thuế của người dân Mỹ trong tháng 5 gần như không tăng sau khi điều chỉnh theo lạm phát, cho thấy sức mua đang suy yếu và chi tiêu tiêu dùng đang chạm giới hạn. Nếu Fed tiếp tục siết thêm trong bối cảnh này, tăng trưởng kinh tế sẽ chịu thêm áp lực nhưng nguyên nhân gốc rễ của lạm phát vẫn không được giải quyết.
Cú sốc năng lượng và chi phí đổ lên vai người dân
Yếu tố giá năng lượng đóng vai trò lớn trong đợt lạm phát này. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), sau khi xung đột tại Iran bùng phát, giá dầu chuẩn đã có lúc lên tới 92 USD/thùng. Số liệu từ Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) do Axios dẫn lại cho thấy giá xăng trung bình tại Mỹ tăng tới 53% so với trước khi xung đột xảy ra.
Hiện tại, giá dầu Brent đã hạ về 72,45 USD/thùng khi hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz dần ổn định trở lại, theo Reuters. Dù vậy, chuyên gia Mark Zandi của Moody's Analytics ước tính mỗi hộ gia đình Mỹ đã phải chi thêm khoảng 1.000 USD do cú sốc năng lượng này.
Thị trường chia rẽ, cuộc họp tháng 7 là phép thử quan trọng
Theo khảo sát của Reuters công bố ngày 26/6, hơn 3/4 các nhà kinh tế dự báo Fed sẽ giữ nguyên lãi suất trong phần còn lại của năm 2026. Tuy nhiên, một số tổ chức lớn vẫn không loại trừ khả năng tăng thêm:
- Bank of America dự báo 3 đợt tăng lãi suất trong năm 2026.
- Deutsche Bank dự kiến 2 lần tăng.
- BNP Paribas và Macquarie cũng đưa ra dự báo tương tự.
- Goldman Sachs nhận định Fed khó tăng thêm nhưng cũng chưa cắt giảm trước năm 2027.
- J.P. Morgan duy trì quan điểm "lãi suất cao trong thời gian dài".
- IMF cho rằng Fed cần giữ sự linh hoạt trước những biến động khó lường của lạm phát.
Cuộc họp tiếp theo của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) sẽ diễn ra ngày 29/7. Theo công cụ theo dõi lãi suất của Investing.com dựa trên hợp đồng tương lai của CME Group, thị trường hiện định giá xác suất Fed giữ nguyên lãi suất ở mức 69%, trong khi khả năng tăng thêm 25 điểm cơ bản là 31%.
Nếu lãi suất neo cao kéo dài, lợi suất trái phiếu Mỹ nhiều khả năng vẫn duy trì ở vùng cao, tạo áp lực lên nhóm cổ phiếu tăng trưởng và các ngành nhạy cảm với chi phí vốn. Luận điểm của ông Daco cho thấy hướng đi của lãi suất thời gian tới sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào việc xác định lạm phát đến từ đâu, thay vì chỉ nhìn vào mức tăng thuần túy của các chỉ số giá.
Câu hỏi thường gặp
Fed có tăng lãi suất trong năm 2026 không?
Theo khảo sát Reuters ngày 26/6, hơn 3/4 các nhà kinh tế dự báo Fed giữ nguyên lãi suất trong phần còn lại của năm 2026. Thị trường định giá xác suất giữ nguyên là 69% và tăng 25 điểm cơ bản là 31% tại cuộc họp ngày 29/7.
Lạm phát Mỹ hiện ở mức nào so với mục tiêu của Fed?
Chỉ số PCE tháng 5 tăng 4,1% và PCE lõi tăng 3,4% so với cùng kỳ năm trước, đều cao gần gấp đôi mục tiêu lạm phát 2% của Fed.
Tại sao chuyên gia Greg Daco cho rằng Fed không nên tăng lãi suất?
Ông Daco lập luận rằng lạm phát lần này chủ yếu do yếu tố cung (giá năng lượng tăng, nhu cầu hạ tầng AI), không phải do cầu kéo, nên tăng lãi suất sẽ không giải quyết được nguyên nhân gốc rễ mà còn gây thêm áp lực lên tăng trưởng kinh tế.
Giá xăng dầu tại Mỹ biến động thế nào sau xung đột Iran?
Sau khi xung đột tại Iran bùng phát, giá dầu chuẩn từng lên tới 92 USD/thùng và giá xăng trung bình tại Mỹ tăng 53%. Hiện giá dầu Brent đã hạ về 72,45 USD/thùng khi eo biển Hormuz dần bình thường hóa.
Theo Dân Trí
