Nhà cho thuê sẽ tái cấu trúc thị trường bất động sản

Các địa phương đồng loạt vào cuộc

Thị trường bất động sản Việt Nam đang đứng trước một bước ngoặt quan trọng khi Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng yêu cầu mỗi tỉnh, thành phải khởi công ít nhất một dự án nhà ở cho thuê ngay trong tháng 6, đồng thời đẩy mạnh triển khai các dự án quy mô lớn trong nửa cuối năm 2026.

Theo chỉ đạo của Thủ tướng, các địa phương cần chuẩn bị đầy đủ quỹ đất sạch, nguồn vốn và hạ tầng kỹ thuật để các dự án quy mô lớn có thể triển khai từ quý 3 và quý 4 năm nay. Riêng nhóm địa phương làm việc trực tiếp với Thủ tướng gồm Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hưng Yên và Ninh Bình được yêu cầu khẩn trương rà soát quy hoạch, xác định nhu cầu thực tế và xây dựng kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê đến năm 2030 - trong đó nêu rõ chỉ tiêu từng năm, danh mục dự án ưu tiên và nguồn lực thực hiện.

Các bộ, ngành cũng được giao nhiệm vụ cụ thể. Bộ Xây dựng chịu trách nhiệm hoàn thiện hệ thống quy chuẩn kỹ thuật và rà soát các quy định pháp luật liên quan. Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước nghiên cứu đề xuất chính sách ưu đãi về tín dụng, thuế và tài chính nhằm thu hút doanh nghiệp, nhà đầu tư dài hạn tham gia phân khúc này.

Hà Nội, TP.HCM và Hải Phòng dẫn đầu

Hà Nội là địa phương tiên phong khi đồng loạt khởi công 3 dự án tại Việt Hưng, Long Biên và Pháp Vân - Tứ Hiệp với quy mô hơn 4.300 căn hộ, tổng vốn đầu tư khoảng 34.000 tỉ đồng. Đây được xem là những dự án mở màn cho chương trình phát triển nhà ở cho thuê trên phạm vi toàn quốc.

Tại Hải Phòng, khu nhà ở cho thuê của Pegatron trong Khu kinh tế Đình Vũ - Cát Hải đang được nhìn nhận như mô hình tham khảo cho loại hình nhà ở phục vụ công nhân khu công nghiệp.

TP.HCM ghi nhận sự tham gia quy mô lớn nhất của khu vực tư nhân. Tại hội nghị về phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê mới đây, 13 doanh nghiệp đã đăng ký tham gia phát triển hơn 97.000 căn, với nhiều tên tuổi lớn cam kết đầu tư vào phân khúc này như Vingroup, Sun Group, Novaland, Hưng Thịnh Corporation, Kim Oanh Group và TTC Land. Bên cạnh đó, Liên đoàn Lao động TP.HCM ký kết với 7 doanh nghiệp để phát triển khoảng 125.000 căn nhà ở cho thuê và thuê mua dành cho công nhân giai đoạn 2026 - 2030. TP.HCM đặt mục tiêu phát triển 50.000 căn nhà ở cho thuê trong cùng giai đoạn.

"Hai bánh của một cỗ xe"

TS Trần Việt Anh, Phó hiệu trưởng phụ trách Trường Đại học Hùng Vương TP.HCM, nhận định các chỉ đạo từ Trung ương không đơn thuần là yêu cầu xây thêm một số dự án nhà cho thuê, mà là tín hiệu cho thấy Việt Nam đang bắt đầu hướng tới xây dựng "thị trường nhà ở hai trụ cột": nhà để sở hữu và nhà để thuê - mô hình mà hầu hết các nước có thị trường bất động sản phát triển đã hình thành từ sớm.

"Từ kinh nghiệm tại Đức, Thụy Sĩ, Nhật Bản hay Singapore có thể thấy một thị trường bất động sản phát triển không được đo bằng tỷ lệ người dân sở hữu nhà, mà bằng việc người dân có nhiều lựa chọn nhà ở phù hợp với khả năng tài chính. Nhà để bán và nhà cho thuê phải là 2 bánh xe của cùng một cỗ xe. Việt Nam nhiều năm qua mới phát triển mạnh một bánh xe là sở hữu nhà ở. Chủ trương phát triển nhà cho thuê lần này chính là bước đi để hoàn thiện bánh xe còn lại, giúp thị trường vận hành cân bằng, ổn định và bền vững hơn", TS Trần Việt Anh nói.

Ông dẫn ví dụ: tại Đức, khoảng một nửa dân số sống trong nhà thuê; tại Thụy Sĩ tỷ lệ này còn cao hơn; ngay cả Singapore - nơi tỷ lệ sở hữu nhà rất cao - chính phủ vẫn duy trì song song nhà ở cho thuê cho một số nhóm đối tượng để bảo đảm tính linh hoạt của thị trường lao động.

Dịch chuyển từ "xây để bán" sang "vận hành dài hạn"

Bà Võ Nhật Liễu, Tổng giám đốc Công ty Tư vấn và Phát triển dự án BrandLift Asia, đánh giá yêu cầu khởi công nhà cho thuê tại mỗi địa phương là tín hiệu rõ ràng cho thấy tư duy phát triển bất động sản đang thay đổi. Suốt nhiều năm, thị trường vận hành theo logic "xây để bán", thành công được đo bằng tốc độ bán hàng và tỷ lệ hấp thụ. Trong khi đó, ở nhiều nước phát triển, bất động sản được nhìn nhận như hạ tầng phục vụ nền kinh tế, nơi nhà cho thuê là cấu phần quan trọng để giữ chân lao động và thu hút chuyên gia.

Bà Võ Nhật Liễu nhấn mạnh đây là lần đầu tiên nhà nước phát đi thông điệp rõ ràng rằng nhà ở cho thuê sẽ trở thành một cấu phần trong chiến lược phát triển đô thị. Nếu chính sách được triển khai hiệu quả, đây sẽ là bước khởi đầu cho sự dịch chuyển từ thị trường giao dịch sang thị trường vận hành.

Khi có nguồn cung nhà cho thuê chất lượng với giá hợp lý, người dân sẽ không còn chịu áp lực phải sở hữu nhà bằng mọi giá. Họ có thêm thời gian tích lũy tài chính và linh hoạt lựa chọn nơi ở phù hợp với từng giai đoạn cuộc sống - điều này được kỳ vọng sẽ giảm đầu cơ và giúp thị trường bất động sản phát triển cân bằng hơn.

Theo Thanh Niên