Ngân hàng Nhà nước thay đổi cơ cấu và siết tài khoản bỏ quên

Nghị định 198: Cơ cấu NHNN giữ 20 đơn vị nhưng đổi tên và tinh gọn phòng ban

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 198 quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), có hiệu lực từ ngày 1-7. Về tổng thể, số lượng đơn vị trực thuộc vẫn được giữ nguyên ở mức 20, song có một số điều chỉnh đáng chú ý về tên gọi và quy mô nội bộ.

Cụ thể, Vụ Tín dụng các ngành kinh tế được đổi tên thành Vụ Tín dụng; Vụ Dự báo, Thống kê - Ổn định tiền tệ, tài chính được rút gọn thành Vụ Dự báo, Thống kê. Ngoài ra, nghị định bổ sung quy định xác định rõ vị trí pháp lý: Sở Giao dịch và Ngân hàng Nhà nước khu vực là tổ chức hành chính tương đương cục thuộc NHNN.

Danh sách các đơn vị thuộc NHNN theo quy định mới

Theo Nghị định 198, cơ cấu tổ chức của NHNN gồm các vụ và đơn vị sau:

• Các vụ: Chính sách tiền tệ; Thanh toán; Tín dụng; Dự báo, Thống kê; Hợp tác quốc tế; Pháp chế; Tài chính - Kế toán; Tổ chức cán bộ; Văn phòng; Thanh tra Ngân hàng Nhà nước; Sở Giao dịch.
• Các cục: Công nghệ thông tin; Phát hành và Kho quỹ; Quản lý ngoại hối; Phòng, chống rửa tiền; Quản lý, Giám sát tổ chức tín dụng; An toàn hệ thống các tổ chức tín dụng.
• Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tại các khu vực (Ngân hàng Nhà nước khu vực).
• Đơn vị sự nghiệp công lập: Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia Việt Nam và Thời báo Ngân hàng.

Trong đó, Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia Việt Nam và Thời báo Ngân hàng là hai đơn vị sự nghiệp công lập phục vụ chức năng quản lý nhà nước. Các đơn vị còn lại là tổ chức hành chính giúp Thống đốc thực hiện chức năng quản lý nhà nước và chức năng ngân hàng trung ương.

Thay đổi số phòng tại các vụ

So với quy định cũ tại Nghị định 26, số phòng trong các vụ được điều chỉnh theo hướng tinh gọn hơn. Bảng so sánh cụ thể:

Đơn vị	Nghị định 26 (cũ)	Nghị định 198 (mới)
Vụ Chính sách tiền tệ	6 phòng	5 phòng
Vụ Dự báo, Thống kê (tên cũ: Vụ Dự báo, Thống kê - Ổn định tiền tệ, tài chính)	6 phòng	6 phòng
Vụ Tín dụng (tên cũ: Vụ Tín dụng các ngành kinh tế)	5 phòng	4 phòng
Vụ Hợp tác quốc tế	5 phòng	3 phòng
Vụ Tài chính - Kế toán	5 phòng	4 phòng
Vụ Tổ chức cán bộ	5 phòng	4 phòng
Vụ Thanh toán	4 phòng	3 phòng
Vụ Pháp chế	3 phòng	2 phòng

Hiện Thống đốc NHNN là ông Phạm Đức Ấn. Các Phó Thống đốc đương nhiệm gồm: Đoàn Thái Sơn, Phạm Tiến Dũng, Phạm Thanh Hà, Phạm Quang Dũng và Nguyễn Ngọc Cảnh.

Đề xuất đóng tài khoản thanh toán không giao dịch từ 3 năm trở lên

Cùng với sắp xếp lại bộ máy, NHNN đang lấy ý kiến về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 52/2024/NĐ-CP về thanh toán không dùng tiền mặt. Một trong những nội dung nổi bật là đề xuất bổ sung trường hợp đóng tài khoản thanh toán đối với tài khoản không phát sinh giao dịch trong 3 năm trở lên, tính từ thời điểm giao dịch cuối cùng, trừ khi hai bên có thỏa thuận khác.

NHNN lý giải đề xuất này xuất phát từ thực tế có nhiều tài khoản bị bỏ quên hoặc không còn sử dụng trong thời gian dài. Đối với các tài khoản mở trước khi Nghị định 52/2024/NĐ-CP và Thông tư 17/2024/TT-NHNN có hiệu lực, nhiều trường hợp chưa có thỏa thuận cụ thể về xử lý, gây khó khăn trong quản lý.

Dự thảo cũng làm rõ hướng xử lý số dư còn lại sau khi đóng tài khoản: ngân hàng tiếp tục theo dõi và hoàn trả cho người thụ hưởng hợp pháp khi có yêu cầu, hoặc xử lý theo quy định của pháp luật.

Sửa quy định ví điện tử và thanh toán xuyên biên giới

Dự thảo cũng điều chỉnh khái niệm dịch vụ ví điện tử, thay cụm từ "nạp tiền vào ví điện tử" bằng "nhận tiền vào ví điện tử" để phù hợp với thực tế khi ví điện tử hiện có thể nhận tiền từ nhiều nguồn khác nhau, không chỉ giới hạn ở nạp tiền trực tiếp của chủ ví.

Về thanh toán quốc tế, ngoài việc thực hiện qua ngân hàng thương mại hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài như hiện hành, dự thảo bổ sung thêm phương thức thông qua tổ chức cung ứng dịch vụ chuyển mạch tài chính quốc tế tại Việt Nam đã được NHNN cấp phép. Sửa đổi này được đề xuất trong bối cảnh Việt Nam đang triển khai kết nối thanh toán bán lẻ xuyên biên giới qua mã QR với nhiều quốc gia trong khu vực.

Đối với điều kiện vốn của tổ chức trung gian thanh toán, dự thảo thống nhất sử dụng khái niệm "vốn điều lệ" thay cho "vốn điều lệ thực góp hoặc được cấp" để đồng bộ với Luật Doanh nghiệp. Mức vốn điều lệ tối thiểu vẫn giữ nguyên: 50 tỷ đồng với dịch vụ ví điện tử, hỗ trợ thu hộ, chi hộ và cổng thanh toán điện tử; 300 tỷ đồng với dịch vụ chuyển mạch tài chính, chuyển mạch tài chính quốc tế và bù trừ điện tử.

Dự thảo còn yêu cầu tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán phải đáp ứng an ninh mạng cấp độ 3, đồng thời nhiều thủ tục hành chính được đơn giản hóa theo hướng tăng sử dụng hồ sơ điện tử và rút ngắn thời gian xử lý.

Theo CafeF, Tuổi Trẻ, Thanh Niên, VnEconomy