Những điểm chính
- Từ ngày 10/4/2026, các tổ chức tín dụng phải giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi kỳ hạn từ 6 tháng trở lên theo Thông báo số 117/TB-NHNN.
- NHNN Khu vực 1 ban hành 10 nội dung chấn chỉnh hoạt động huy động vốn và áp dụng lãi suất của các chi nhánh ngân hàng trên địa bàn.
- Thị trường tiền tệ gặp khó từ quý 4/2025 với thanh khoản căng thẳng và lãi suất huy động, cho vay duy trì ở mức cao.
- NHNN cấm hành vi lách quy định huy động ngoại tệ để vay VND rồi gửi lại ngân hàng hưởng chênh lệch lãi suất.
- Ngân hàng phải xử lý nghiêm hành vi gian lận lãi suất như hứa hẹn lãi suất cao hơn niêm yết hoặc lừa đảo qua website để chiếm đoạt tài sản khách hàng.
Thị trường tiền tệ gặp khó từ quý 4/2025
Ngân hàng Nhà nước (NHNN) chi nhánh Khu vực 1 vừa tổ chức hội nghị quán triệt chỉ đạo của Thống đốc NHNN về việc giảm mặt bằng lãi suất, kết hợp phổ biến công tác bảo đảm an ninh, an toàn hoạt động tiền tệ ngân hàng.
Tại hội nghị, NHNN Khu vực 1 nhận định từ quý 4/2025 đến nay, thị trường tiền tệ diễn biến theo chiều hướng bất lợi. Thanh khoản có thời điểm rơi vào trạng thái căng thẳng, trong khi mặt bằng lãi suất huy động và cho vay vẫn neo ở mức cao, kéo theo khó khăn trong việc tiếp cận vốn của người dân và doanh nghiệp, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến trình phục hồi kinh tế.
Để xử lý tình trạng này, NHNN Việt Nam và NHNN Khu vực 1 đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, đồng thời triển khai đồng bộ các giải pháp bình ổn thị trường tiền tệ, hỗ trợ sản xuất kinh doanh và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Yêu cầu giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi từ 10/4/2026
Điểm đáng chú ý nhất là nội dung tại Thông báo số 117/TB-NHNN, ghi nhận kết luận của Thống đốc NHNN tại cuộc họp ngày 9/4/2026. Theo đó, kể từ ngày 10/4/2026, toàn bộ các tổ chức tín dụng phải giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, tính so với mức lãi suất ghi nhận trong kỳ báo cáo từ 20/3 đến 31/3/2026. Cùng với đó, lãi suất tiền gửi niêm yết và lãi suất cho vay cũng phải được điều chỉnh giảm.
Tuy nhiên, qua công tác quản lý, thanh tra và giám sát thực tế, NHNN Khu vực 1 phát hiện vẫn tồn tại nhiều vấn đề đáng lo ngại trong hoạt động huy động vốn và áp dụng lãi suất tại các tổ chức tín dụng trên địa bàn.
10 nội dung chấn chỉnh ngân hàng phải thực hiện
NHNN Khu vực 1 đã quán triệt toàn bộ các chi nhánh ngân hàng thương mại và chi nhánh ngân hàng nước ngoài nghiêm túc thực hiện đầy đủ 10 nội dung, gồm:
- Thực hiện thực chất các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng và Thống đốc NHNN về hạ lãi suất huy động lẫn cho vay, nhất là yêu cầu tại Thông báo số 117/TB-NHNN.
- Bảo đảm công khai, minh bạch và thống nhất giữa lãi suất niêm yết, lãi suất công bố, chính sách nội bộ và lãi suất thực tế áp dụng với khách hàng. Nghiêm cấm tình trạng giảm lãi suất mang tính hình thức hoặc áp dụng cơ chế khiến lãi suất thực tế vượt mức đã công bố.
- Tuân thủ đúng quy định pháp luật về huy động ngoại tệ và cho vay cầm cố bằng ngoại tệ. Đặc biệt, không được lợi dụng hoặc lách quy định để cho vay VND có bảo đảm bằng ngoại tệ rồi gửi lại VND vào chính ngân hàng đó nhằm hưởng chênh lệch lãi suất.
- Rà soát toàn bộ các chương trình ưu đãi, chính sách cộng lãi suất và cơ chế phê duyệt lãi suất ngoại lệ; bảo đảm không làm tăng mặt bằng lãi suất huy động và không tạo ra cạnh tranh lãi suất thiếu lành mạnh giữa các tổ chức tín dụng.
- Tăng cường kiểm tra, kiểm soát nội bộ và kiểm toán nội bộ; kiểm soát chặt các trường hợp áp dụng lãi suất thỏa thuận, lãi suất cộng thêm trong các chương trình ưu đãi.
- Phát hiện, xử lý nghiêm hành vi gian lận lợi dụng vị trí công tác hoặc sự tin tưởng của khách hàng để chiếm đoạt tiền gửi; bao gồm hứa hẹn lãi suất cao hơn niêm yết để yêu cầu khách hàng ký trước giấy tờ, hay lừa đảo đăng nhập website để đánh cắp thông tin tài sản.
- Kiểm soát chặt cơ cấu kỳ hạn huy động vốn và cấp tín dụng, đặc biệt với các khoản trung và dài hạn, tránh rủi ro chênh lệch kỳ hạn.
- Chủ động cân đối nguồn vốn, bảo đảm thanh khoản và khả năng chi trả; tiết giảm chi phí hoạt động để tạo dư địa hạ lãi suất đầu vào lẫn đầu ra, qua đó hỗ trợ khách hàng phục hồi sản xuất.
- Tập trung tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, các ngành ưu tiên và động lực tăng trưởng của nền kinh tế.
- Triển khai đồng bộ giải pháp kiểm soát nợ quá hạn, thu hồi nợ nhóm 2 và nợ xấu; tăng cường chất lượng thẩm định và giám sát việc sử dụng vốn vay, hạn chế tối đa nợ quá hạn phát sinh mới.
Cảnh báo thủ đoạn lách quy định ngoại tệ
Một trong những vấn đề được NHNN Khu vực 1 nhấn mạnh là tình trạng một số tổ chức tín dụng lách quy định huy động ngoại tệ để thực hiện cho vay VND có bảo đảm bằng ngoại tệ, sau đó khách hàng dùng VND này gửi trở lại chính ngân hàng để hưởng chênh lệch lãi suất. Thủ đoạn này vừa vi phạm quy định pháp luật, vừa tạo áp lực đẩy mặt bằng lãi suất lên cao trái với chủ trương điều hành.
NHNN cũng cảnh báo về hành vi lừa đảo liên quan đến lãi suất, trong đó có việc nhân viên ngân hàng hứa hẹn lãi suất cao hơn niêm yết để yêu cầu khách hàng ký trước chứng từ, hoặc thủ đoạn giả mạo website để lấy mã lãi suất ưu đãi nhằm chiếm đoạt thông tin và tài sản khách hàng. Mọi trường hợp phát hiện dấu hiệu vi phạm phải được báo cáo ngay và chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý.
Câu hỏi thường gặp
NHNN yêu cầu giảm lãi suất tiền gửi bao nhiêu và từ khi nào?
Theo Thông báo số 117/TB-NHNN, từ ngày 10/4/2026, các tổ chức tín dụng ph���i giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, so với mức lãi suất kỳ báo cáo từ 20/3 đến 31/3/2026.
NHNN cấm ngân hàng làm gì liên quan đến ngoại tệ và lãi suất?
NHNN cấm các ngân hàng lách quy định huy động ngoại tệ để thực hiện cho vay VND có bảo đảm bằng ngoại tệ, sau đó để khách hàng gửi lại VND tại chính ngân hàng đó nhằm hưởng chênh lệch lãi suất.
Vì sao thị trường tiền tệ gặp khó khăn từ quý 4/2025?
Theo NHNN Khu vực 1, từ quý 4/2025 thị trường tiền tệ có diễn biến không thuận lợi, thanh khoản có thời điểm khó khăn, mặt bằng lãi suất huy động và cho vay duy trì ở mức cao, ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận vốn của người dân và doanh nghiệp.
Ngân hàng cần phòng chống các hành vi gian lận lãi suất nào?
NHNN cảnh báo các hành vi gian lận như hứa hẹn lãi suất cao hơn niêm yết để yêu cầu khách hàng ký trước chứng từ, hoặc lừa đảo đăng nhập website để lấy mã lãi suất cao nhằm chiếm đoạt thông tin và tài sản của khách hàng.
Theo Thanh Niên, CafeF
