Mỹ liên tiếp không kích Iran, nhóm Houthi tấn công tàu dầu Saudi tại Biển Đỏ

Mỹ gia tăng không kích nhắm vào Iran, căng thẳng leo thang tại Trung Đông

Trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn đẩy lui ngày 8/7 gần đây bị đổ vỡ, quân đội Mỹ đã tiến hành đêm tấn công thứ 12 liên tiếp nhằm vào các mục tiêu quân sự ở Iran. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo các đợt không kích nhằm mục đích giảm thiểu khả năng của Iran gây nguy hiểm cho các tàu vận tải và thương mại trong vùng biển chiến lược quanh eo biển Hormuz, nơi qua lại gần 20% lượng dầu mỏ tiêu thụ toàn cầu.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo sẽ trả đũa trực tiếp mọi cuộc tấn công của Iran nhằm vào các tàu thuyền trong khu vực bằng cách phá hủy một cây cầu hoặc nhà máy điện cho mỗi vụ tấn công xảy ra. Động thái này thể hiện sự leo thang nguy hiểm khi Mỹ tập trung vào cơ sở hạ tầng dân sự và kinh tế nhằm gây áp lực lên Iran.

Tuyên bố của nhóm Houthi về cuộc tấn công tàu dầu Saudi tại Biển Đỏ

Cùng thời điểm, nhóm Houthi có liên hệ với Iran tại Yemen tuyên bố thực hiện các cuộc tấn công quân sự nhằm vào hai tàu dầu Saudi mang tên Encelia và Layla ở vùng biển Biển Đỏ, sử dụng tên lửa đạn đạo, tên lửa hành trình cùng máy bay không người lái (drone). Houthi cáo buộc hai tàu này đã vi phạm lệnh phong tỏa hàng hải do họ áp đặt để cô lập Saudi Arabia.

Phát ngôn viên quân sự Houthi, Yahya Saree, khẳng định các cuộc tấn công đã trúng đích và buộc gần 10 tàu khác phải quay đầu, không tiếp tục tiến vào vùng tranh chấp. Ông Saree cảnh báo sẽ tiếp tục duy trì chính sách "blockade-for-blockade" và đưa ra lời cảnh báo nghiêm trọng đối với Saudi Arabia về việc sẽ đáp trả mạnh mẽ nếu bị tấn công.

Các tổ chức an ninh hàng hải quốc tế ghi nhận một vụ cháy trên tàu Encelia sau khi nó bị trúng tên lửa khoảng 70 hải lý về phía tây nam cảng Jizan, nằm gần khu vực cảng ngoài bờ của Saudi Arabia trên Biển Đỏ. Cơ quan Quản lý Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết không có thiệt hại về người hoặc môi trường được báo cáo, nhưng vụ việc đang được điều tra.

Ảnh hưởng đến an ninh hàng hải và phản ứng quốc tế

Lệnh phong tỏa hàng hải mà nhóm Houthi áp đặt được coi là đe dọa nghiêm trọng đến lưu thông năng lượng toàn cầu qua khu vực Biển Đỏ và eo biển Bab al-Mandab. Sự kiện đã khiến một số tàu phải thay đổi lộ trình, trong đó có việc chuyển sang sử dụng kênh đào Suez để tránh vùng biển bị phong tỏa.

Phản ứng trước các vụ tấn công, liên minh do Saudi Arabia dẫn đầu tuyên bố sẽ có phản ứng kiên quyết và bắt đầu các biện pháp bảo vệ các tàu đi qua eo biển Bab al-Mandab, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế chú ý đến nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Thỏa thuận hạt nhân dân sự Mỹ - Saudi Arabia

Trong khi đó, Mỹ và Saudi Arabia đã ký một thỏa thuận hợp tác hạt nhân dân sự lịch sử. Bộ Năng lượng Mỹ cho biết những thỏa thuận này bao gồm việc cho phép Saudi Arabia tiến hành chương trình làm giàu uranium, đồng thời thiết lập các thỏa thuận bảo đảm hai bên nhằm đảm bảo chương trình này không phục vụ mục đích quân sự.

Thỏa thuận được đánh giá như một bước tiến quan trọng trong quan hệ song phương giữa Mỹ và Saudi Arabia, đồng thời có thể góp phần tăng cường vị thế của Riyadh trong lĩnh vực hạt nhân và năng lượng khu vực, mặc dù cũng làm gia tăng lo ngại về rủi ro an ninh trong khu vực.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập.

• Deutsche Welle
• The Guardian
• Anadolu Agency
• Straits Times World

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Thị Trường Kinh Tế.