Tạm ngừng chiến sự Mỹ - Iran: Kỳ vọng giảm căng thẳng và giá dầu
Giá dầu quốc tế đã giảm mạnh hơn 5% vào ngày 27/7, sau khi Mỹ và Iran quyết định không tiến hành các cuộc tấn công quân sự trong cuối tuần nhằm tạo cơ hội thuận lợi cho các cuộc đàm phán ngoại giao nhằm giảm xung đột trong khu vực. Theo dữ liệu giao dịch, hợp đồng tương lai dầu Brent giảm khoảng 5,9%, còn 91,08 USD/thùng, trong khi dầu thô West Texas Intermediate của Mỹ giảm 5,4%, xuống 84,51 USD/thùng. Đây là mức giá thấp nhất gần một tuần trước áp lực tăng liên tiếp trong ba tuần trước đó.
Trước đó, giá dầu Brent từng chạm mốc 100 USD/thùng khi căng thẳng leo thang dẫn đến giảm lượng dầu khai thác qua eo biển Hormuz và mở rộng sang Biển Đỏ, cản trở xuất khẩu dầu từ Saudi Arabia qua eo biển Bab el-Mandeb tới châu Á. Sự gián đoạn kéo dài ảnh hưởng không nhỏ tới nguồn cung dầu trên toàn cầu.
Đàm phán hòa bình và những rào cản khó khăn
Quyết định ngừng chiến của Mỹ được đưa ra theo chỉ đạo của Tổng thống Donald Trump, nhằm tạo “khoảng trống” cho các cuộc đàm phán hòa bình, trong khi Iran cũng ngừng các hoạt động quân sự mới phản hồi lại động thái này. Trung Quốc đóng vai trò tích cực khi thúc đẩy hồi sinh các nỗ lực ngoại giao bị trì trệ tại Pakistan. Tuy nhiên, bên lề cuộc đối đầu chính vẫn xuất hiện các hoạt động quân sự từ các lực lượng liên quan khác, gây khó khăn cho tiến trình hòa bình.
Cụ thể, quân đội Saudi Arabia vẫn tiến hành các cuộc không kích nhằm vào lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn tại Yemen sau các vụ tấn công của lực lượng này vào tàu thuyền trên Biển Đỏ. Ngoài ra, quân đội Ukraine cũng đã đánh trúng một tàu thương mại Iran trên biển Caspian, khiến một thủy thủ thiệt mạng và một người bị thương, trong khi Tehran lên án đây là hành động “thù địch và tội phạm”.
Gián đoạn vận chuyển dầu: Thách thức lớn với thị trường năng lượng toàn cầu
Mặc dù Mỹ và Iran tạm ngừng hoạt động quân sự, vận tải dầu qua eo biển Hormuz vẫn rất hạn chế với chưa đến 10 tàu hàng qua lại mỗi ngày cuối tuần, theo dữ liệu từ Kpler. Chuyên gia Saul Kavonic từ MST Marquee nhận định, việc tăng lại lượng tàu vận chuyển dầu sẽ diễn ra chậm và không đầy đủ do các chủ tàu vẫn còn e dè về an toàn. Tình hình vận tải qua eo biển Bab el-Mandeb cũng giảm sút do các cuộc tấn công của lực lượng Houthi nhằm vào cơ sở dầu mỏ Saudi Arabia dọc bờ biển Biển Đỏ.
Sức ép lên nguồn cung dầu còn đến từ cuộc chiến tại Ukraine và các cuộc tấn công của các máy bay không người lái nhằm vào các cơ sở dầu mỏ Nga. Theo các nhà phân tích của UOB, nếu các gián đoạn này kéo dài, giá dầu sẽ duy trì ở mức cao, gây áp lực làm tăng lạm phát toàn cầu.
Kinh doanh và kỳ vọng thị trường
Phản ứng của thị trường tài chính là tích cực khi các chỉ số chứng khoán Mỹ đạt mức tăng trong phiên đầu tuần, đi kèm với giá dầu giảm sâu. Ngược lại, Deutsche Bank cảnh báo rằng rủi ro vẫn còn nguyên do việc vận chuyển dầu không thể hồi phục nhanh chóng và cuộc xung đột chịu ảnh hưởng mở rộng sang vùng Biển Đỏ. Họ nhấn mạnh điều này làm tăng nguy cơ gián đoạn đồng thời các tuyến xuất khẩu dầu quan trọng cả từ vùng Vịnh Ba Tư và Biển Đỏ.
Thủ tướng Oman cũng được xem là một nhân tố quan trọng trong việc điều phối các thỏa thuận sơ bộ về việc kiểm soát an ninh và tái khởi động lưu thông vận tải tại eo biển Hormuz. Một phái đoàn Oman đã có mặt tại Tehran để thảo luận các phương án nhằm đảm bảo lưu thông cho các tàu hàng qua lại trong vùng biển nhạy cảm này.
Xung đột Mỹ - Iran tuy có dấu hiệu hạ nhiệt tạm thời, song nhiều chuyên gia cảnh báo quá trình phục hồi thương mại dầu toàn cầu có thể kéo dài và bất ổn tiềm ẩn vẫn còn hiện hữu, ảnh hưởng đến lạm phát và an ninh năng lượng toàn cầu.
Nguồn tham khảo
Đối chiếu nguồn
Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 1/4 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.
- CNA
- CNBC World
- CNBC
- Dawn
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn Thị Trường Kinh Tế.


