Ngân hàng Trung ương Cuba công bố loạt giải pháp cải thiện thanh toán và tiền mặt

Thực trạng và nguyên nhân khó khăn về tiền mặt tại Cuba

Ngân hàng Trung ương Cuba (Banco Central de Cuba - BCC) vừa công bố một loạt biện pháp trọng yếu để vượt qua tình trạng khan hiếm tiền mặt trong nền kinh tế, trong bối cảnh hệ thống thanh toán điện tử phát triển nhưng lại bị ảnh hưởng bởi các yếu tố như lạm phát cao, thâm hụt ngân sách, và những khó khăn về nguồn cung ngoại tệ. Juana Lilia Delgado Portal, Bộ trưởng, Chủ tịch BCC, lý giải rằng thiếu hụt tiền mặt không phải là nguyên nhân mà là hệ quả của nhiều vấn đề kinh tế phức tạp đặc thù hiện nay.

Hiện nay, hơn 80% lương và trợ cấp hưu trí ở Cuba được chi trả qua thẻ ngân hàng. Tuy nhiên, việc ngày càng nhiều người rút tiền mặt một lúc tạo áp lực lớn lên hệ thống ngân hàng vốn đang chịu ảnh hưởng của khủng hoảng năng lượng và các vấn đề khác. Ngoài ra, nhiều doanh nghiệp vẫn yêu cầu thanh toán bằng tiền mặt, gây nên một chuỗi áp lực về nhu cầu tiền mặt trong các khâu cung ứng.

Giải pháp công bố: tờ tiền mệnh giá lớn, cải cách thanh toán và hỗ trợ người cao tuổi

Để đối phó với tình trạng nói trên, BCC đã đưa vào lưu hành các tờ tiền mới có mệnh giá 2.000 và 5.000 Peso Cuba nhằm tăng tính hiệu quả trong việc xử lý tiền mặt tại quầy và giảm chi phí quản lý, đồng thời ưu tiên dùng tiền này để thanh toán các khoản tiền lương và trợ cấp đã bị trễ hạn. Việc lưu hành tờ tiền mệnh giá lớn giúp giảm số lượng tờ tiền cần xử lý, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, BCC đề ra các chính sách mới nhằm thúc đẩy thanh toán điện tử. Các biện pháp bao gồm giảm mức phí từ 1,5% xuống còn 0,8% đối với các thương nhân sử dụng thanh toán trực tuyến, đồng thời phân phối lại các khoản thưởng (bono) lên đến 6% từ thanh toán điện tử cho cả người bán (2%) và khách hàng (4%). Mục tiêu là khuyến khích đối tượng kinh doanh và người tiêu dùng sử dụng các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt.

Đáng chú ý, BCC đã xóa bỏ hạn mức cứng 5.000 Peso Cuba cho mỗi giao dịch trả tiền mặt giữa các cá nhân, tổ chức kinh tế; thay vào đó là cơ chế linh hoạt theo thỏa thuận riêng giữa khách hàng và ngân hàng dựa trên các yếu tố như doanh số báo cáo, số dư tài khoản và hoạt động thương mại. Thời hạn thanh toán mở rộng từ mức tối đa 120.000 Peso Cubano lên đến 2,5 triệu Peso hàng tháng, giúp mở rộng phạm vi giao dịch số lớn qua kênh điện tử.

Hỗ trợ thiết thực cho người về hưu thông qua mạng lưới thanh toán cộng đồng

BCC, phối hợp với chính quyền địa phương và các chủ thể kinh tế, triển khai mô hình “cửa hàng phụ” ở các khu dân cư để hỗ trợ các đối tượng hưu trí nhận tiền trợ cấp mà không phải đến ngân hàng, giảm bớt khó khăn do phải xếp hàng dài và đi lại. Những cửa hàng này đóng vai trò là đại lý ngân hàng, nhận tiền số từ BCC và trao cho người nhận theo phương thức tiền mặt.

Trong nền tảng kỹ thuật số mới được phát triển, các cơ sở kinh doanh đăng ký hợp đồng dịch vụ và danh sách người hưởng trợ cấp được cập nhật liên tục. Với những người cao niên không có điện thoại hoặc các phương tiện thông tin, hệ thống sẽ tạo danh sách thanh toán (nominilla) để nhân viên ngân hàng có thể thực hiện giao dịch dựa trên dữ liệu này.

Mô hình đã được thí điểm tại nhiều địa phương như các quận Playa, La Lisa, Plaza và Habana Vieja thuộc La Habana, cùng các tỉnh Granma và Holguín, nhận được phản hồi tích cực và dự kiến mở rộng triển khai với sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền địa phương. Cửa hàng thực hiện dịch vụ này sẽ được trả công một khoản phí nhỏ nhằm đảm bảo hoạt động bền vững.

Các bước điều chỉnh và phát triển lâu dài hệ thống thanh toán

BCC nhấn mạnh sẽ nâng cao ngưỡng báo cáo về các giao dịch trong hệ thống ngân hàng để phù hợp với điều kiện kinh tế hiện tại và hỗ trợ việc áp dụng thanh toán điện tử rộng rãi hơn. Bản thân hệ thống sẽ được cải tiến về chất lượng dịch vụ số, bao gồm nâng cấp phần mềm lấy số thứ tự trực tuyến để tăng tính liên tục, ổn định và tính tương thích giữa các đơn vị.

Song song với các giải pháp trên, BCC đang đẩy mạnh việc hiện đại hóa cơ sở hạ tầng năng lượng cho các chi nhánh nhằm đảm bảo vận hành liên tục ngay cả trong bối cảnh thiếu hụt năng lượng, nhờ lắp đặt hệ thống điện mặt trời (hệ thống quang điện). Những cam kết này nhằm tạo một môi trường ngân hàng bền vững, thuận lợi cho sự chuyển đổi số và giảm dần sự phụ thuộc vào tiền mặt.

Chủ tịch BCC nhấn mạnh rằng không còn lý do gì để trì hoãn thúc đẩy việc sử dụng kênh thanh toán kỹ thuật số, trong khi vẫn tạo điều kiện và hỗ trợ linh hoạt cho các giao dịch tiền mặt cần thiết trong quá trình chuyển đổi.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 0/3 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.

• Agencia Cubana de Noticias
• Trabajadores
• Granma
• Cubadebate

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Thị Trường Kinh Tế.